به قلم: علی حسینپور – بخشدار کوچصفهان
اختصاصی _ پرتو خبر ؛ در سالی که مزین به شعار «جهش تولید با مشارکت مردم» است، مردم بخش کوچصفهان همچنان با چالشی دیرینه و حیاتی دستوپنجه نرم میکنند؛ چالشی به نام کمبود و کیفیت پایین آب شرب. وضعیتی که توان نگاه در چشمان مردم خونگرم کوچصفهان و لولمان را از هر مسئول باغیرتی می گیرد آن هنگام که با یک شیشه آب کدر در دست مراجعه می کند و هم از کیفیت آب و هم از کمبود فشار آب گله می کند .
لذا علیرغم همه مکاتبات رسمی و تلاش ۲ ساله در جلسات متعدد و رایزنی با همه دست اندرکاران امر در جهت آسیب شناسی و ارائه پیشنهادات، به نقطه ای رسیدم که شاید رسانه ای کردن آن تنها راهی باشد جهت جلب توجه سازمان آب و فاضلاب کشور تا بفکر مرهمی باشند بر دردهای مردمی که فقط در طی این یکسال اخیر، بارها شاهد سفر معاون محترم وزیر نیرو و رئیس سازمان آب و فاضلاب کشور و عبور ایشان از کوچصفهان به شهرستان های اطراف بودند ولی دریغ از یک نیش ترمز و توقفی کوتاه در کوچصفهانی که از درد بی آبی، ناله سر می دهد.
بخشی که با وجود برخورداری از ۲۹ واحد تأسیسات آبرسانی در شهرها و روستاها، سالهاست از فرسودگی، ناکارآمدی و بیبرنامگیهای گذشته رنج میبرد. بسیاری از مخازن هوایی آن از کار افتاده، چاهها کمعمق شده و بخش قابل توجهی از این تأسیسات بدون سیستم تصفیه و کلرزنی مداوم و منظم، آب را مستقیماً وارد شبکه مصرف مردم میکنند.
این در حالی است که همه میدانیم آب چاههای این منطقه سرشار از آهن و منگنز است و در نبود سیستم تصفیه مناسب، در معرض آلودگیهای ناشی از نهرها و رودخانههایی قرار میگیرد که متأسفانه محل ورود فاضلابهای خانگی هستند. وضعیتی که سلامت مردم را بهطور جدی تهدید میکند.
جای تأسف است که با وجود گذشت سالها، شهرهای کوچصفهان و لولمان با جمعیتی بیش از بیست هزار نفر هنوز از سیستم جمعآوری و تصفیه فاضلاب محروماند.
از حدود بیست سال پیش، قرار بود خط انتقال آب تصفیهخانه بزرگ گیلان از مسیر میدان جانبازان رشت به کوچصفهان احداث شود. حتی برای تحقق این هدف، در سال ۱۳۹۳ تأسیسات آبی در روستای خشتمسجد ساخته شد تا از آب تصفیهخانه بهرهمند گردد. اما با گذشت بیش از یک دهه، این طرح هنوز به بهرهبرداری نرسیده است. مردم روستاهای خشتمسجد، پشکه، کالمرز، علینوده، نواسطلخ و سیاهصوفیان که سالها پیش زمین خود را برای این پروژه اهدا کردند، همچنان از آب شرب محروماند و نمی دانیم واقعا چه اصرار بر پروژه ای ۲۰ ساله است که شایدبا ادامه وضعیت اقلیمی، آب آن تصفیه خانه بزرگ، کفاف نیاز مردم کلانشهر رشت و شهرهای اطراف را ندهد چه برسد که بخواهیم با هزینه ای بیش از ۱۰۰۰ میلیارد تومان، خط انتقالی احداث کنیم و بعدا آبی نباشد که انتقال داده شود به کوچصفهان.
البته چاه احداثی در آن تأسیسات نیز به علت میزان بالای آهن و منگنز، استاندارد لازم برای آب شرب را دریافت نکرده است که این موضوع نمونهای روشن از اجرای پروژهای بدون مطالعات کارشناسی کافی نیز است.
در سالهای اخیر، طرح «محرومیتزدایی آب شرب روستایی» در ادامه انتقال آب تصفیهخانه بزرگ گیلان آغاز شد. اما این طرح نیز نیمهکاره رها گردید؛ نهتنها نتیجهای در بر نداشت، بلکه با تخریب کوچهها، ایجاد چالهها و گلولای در فصول بارندگی، رنج مضاعفی بر دوش مردم و هزینههای اضافی برای شهرداری لولمان و دهیاریها گذاشت.
در بهمن ۱۴۰۱ نیز پروژهای دیگر برای انتقال آب از سنگر به کوچصفهان به طول ۱۴ کیلومتر اجرا شد. قرار بود این خط، ۲۳ هزار نفر را تحت پوشش قرار دهد و روستاهای پیرموسی، حشکوا، نویده، ایمنآباد، سده و کدوسرا از آن بهرهمند شوند. اما بهعلت محاسبات نادرست، دبی آب کافی نبود و تنها چند روستا در بخش سنگر از این آب برخوردار شدند، در حالی که برخی روستاهای کوچصفهان با فاصله تنها چند ده متر از این خط، همچنان از آب محروم ماندند.
این تصمیمها و اجراهای بیبرنامه، مردم را دلسرد و مأیوس کرده است. حتی در برخی نقاط، از انشعابهایی خارج از طرح برای آبرسانی به مناطق دیگر استفاده شده که موجب افت فشار در شهر کوچصفهان گردیده است.
با مشاهده این وضعیت، و پس از دو سال بررسی میدانی و مذاکره با کارشناسان آب و فاضلاب، به این نتیجه رسیدم که تنها راه پایدار تأمین آب شرب بخش کوچصفهان، احداث چاه فلمن در حاشیه رودخانه سفیدرود و در مجاورت روستاهای کدوسرا، سده، کتیکلاهیجان و شهر لولمان است. با وجود مخالفت اولیه برخی کارشناسان، اطمینان دارم که این طرح میتواند مشکل چند دههای مردم را برای همیشه حل کند.
و اگر به هر دلیلی امکان احداث چاه فلمن در این محدوده وجود نداشته باشد، پیشنهاد دوم، احداث خط انتقال از تصفیهخانه شهید خوشسیرت آستانهاشرفیه است؛ جایی که در آن سوی رودخانه سفیدرود، سه حلقه چاه فلمن فعال وجود دارد که آب آنها جمعیتی نزدیک به ۱۹۰ هزار نفر از مردم آستانه اشرفیه، لاهیجان و لنگرود را تأمین میکند.حتی یک حلقه چاه چهارم در همان محدوده وجود دارد که هنوز در مدار بهرهبرداری قرار نگرفته و میتواند برای بخش کوچصفهان مورد استفاده قرار گیرد. این طرح، منطقیترین و سریعترین مسیر برای پایان دادن به سالها محرومیت مردم کوچصفهان است؛ مردمی که در فاصله چندصد متری از چاههای فلمن آستانه اشرفیه زندگی میکنند اما هنوز از نعمت آب سالم و پایدار بیبهرهاند.اکنون انتظار میرود با همراهی مدیران کشوری و استانی آب و فاضلاب، گروهی از کارشناسان خبره برای مطالعه و تصمیمگیری نهایی در این خصوص مأمور شوند تا انشاءالله با کار کارشناسی دقیق و تصمیمی عاقلانه و جهادی، این زخم کهنه بر پیکر بخش کوچصفهان التیام یابد و مردم عزیز این دیار نیز طعم واقعی عدالت و توسعه را بچشند.
